CHP’li Orhan Sarıbal’dan OVP ve Tarım Politikaları Tepkisi: “Kaynaklar Çiftçiye Değil Faize Aktarılıyor”

CHP Genel Başkan Yardımcısı ve Bursa Milletvekili Orhan Sarıbal, 2027-2029 Orta Vadeli Programı’nın (OVP) çiftçiye üretim ve gelir güvencesi sunmadığını belirterek, tarım bütçesinin düşürüldüğünü ve kaynakların faize aktarıldığını söyledi.

Partisinin genel merkezinde düzenlediği basın toplantısıyla 2027-2029 OVP’yi, tarımsal destekleri, çiftçinin artan borçlarını ve ithalattaki artışı değerlendiren Orhan Sarıbal, iktidarın tarım politikalarını sert bir dille eleştirdi. Konuşmasına basın özgürlüğünün önemine dikkat çekerek başlayan Sarıbal, basının güç odaklarının etkisi altında kalmasının toplumun gerçek haber alma hakkını ortadan kaldırdığını ifade etti.

“OVP Başlangıçtan Öngörüsüzlüğünü Ortaya Koydu”

İktidarın geçmiş hedeflerini tutturamadığına vurgu yapan Sarıbal, önceki programda yüzde 16 olarak açıklanan 2026 yılı enflasyon hedefinin yeni OVP’de yüzde 28,4’e çıkarıldığını hatırlattı. Yeni programda 2027 için yüzde 21, 2028 için yüzde 13,5 ve 2029 için yüzde 9 enflasyon hedeflendiğini belirten Sarıbal, şu değerlendirmelerde bulundu:

• Öngörüsüzlük: “Geçen yıl 2026 enflasyonunun yüzde 16 olacağını söylediler, şimdi hedefi yüzde 28,4’e çıkardılar. Bu değişiklik, önceki programın ne kadar öngörüsüz hazırlandığını daha başlangıçta ortaya koyuyor.”

• Baskılama Aracı: “2027 için yüzde 21 enflasyon hedefliyorlar. Tutmayacak. Ancak bu hedefleri; destekleri, alım fiyatlarını, emekli aylıklarını ve kamu tarafından belirlenen diğer ödemeleri baskılamak için kullanacaklar.”

OVP’ye göre tarım sektörünün 2025 yılında yüzde 8,5 küçüldüğünü ve tarımsal istihdamın 267 bin kişi azaldığını aktaran Sarıbal, tarım çökerken iktidarın çiftçiye üretim programı değil kemer sıkma programı sunduğunu belirtti.

“Tarım Bütçesi Azalırken Faiz Bütçesi Büyüyor”

Tarım ve Orman Bakanlığının 2026 yılı başlangıç ödeneğinin 541,8 milyar lira olduğunu hatırlatan Sarıbal, yeni OVP’de bu rakamın 2027 yılı için 383 milyar liraya düşürüldüğünü bildirdi. Tarım bütçesindeki nominal düşüşün yüzde 29,3 olduğunu, faiz giderlerinin ise 3 trilyon 975 milyar liraya yükselmesinin öngörüldüğünü ifade eden Sarıbal, şunları kaydetti:

• Faiz ve Tarım Dengesi: “Faiz harcamaları yüzde 40,7 artarken tarıma ayrılan ödenek yüzde 29,3 azaltılıyor. 2026 yılında faiz giderleri Tarım ve Orman Bakanlığı bütçesinin yaklaşık 5,2 katıydı. 2027’de bu oran 10,4 kata çıkacak.”

• Siyasi Tercih: “Yani Tarım ve Orman Bakanlığına ayrılması öngörülen her 1 liraya karşılık faize 10,4 lira harcanacak. Burada para yokluğu değil, tercih vardır. İktidar tercihini çiftçiden, köylüden ve halktan yana değil; faizden ve sermayeden yana kullanmaktadır.”

Çiftçinin Girdileri Artarken Destekler Eriyor

Ağustos 2026’da tüketici enflasyonunun yüzde 31,51, gıda enflasyonunun yüzde 33,79 olduğunu belirten Sarıbal; tarımsal girdi fiyatlarının yüzde 36,65, gübre fiyatlarının yüzde 63,56, enerji ve yağlayıcı fiyatlarının ise yüzde 40,75 arttığını vurguladı. 2027 yılı destek katsayısındaki artışın yüzde 20,4’te kalacağını, OVP enflasyon hedefinin ise yüzde 21 olduğunu hatırlatan Sarıbal, çiftçinin girdi maliyetlerini kontrol altına alacak somut bir düzenlemenin bulunmadığını söyledi.

Buğday ve arpa alım fiyatlarının piyasadaki beklentilerin altında kaldığını, çiftçinin normal üretim yaptığında bile zarar ettiğini dile getiren Sarıbal, “Çiftçi enflasyonun nedeni değil, yanlış ekonomi politikalarının mağdurudur” dedi.

“İthalat Artık İktidarın Tarım Politikasına Dönüştü”

2026’nın ilk yedi ayındaki tarım ürünleri ithalatındaki artışa dikkat çeken Sarıbal, şu verileri paylaştı:

• Buğday ithalatı yüzde 96 artarak 3,5 milyon tona ulaştı ve karşılığında yaklaşık 875 milyon dolar ödendi.

• Mısır ithalatı yüzde 30 artışla 5,1 milyon tona, soya ithalatı yüzde 17 artışla 3,1 milyon tona, ayçiçeği tohumu ithalatı yüzde 45 artışla 1,1 milyon tona çıktı.

• Canlı hayvan ve kırmızı et ithalatı için ödenen döviz yüzde 36 artarak 1 milyar 430 milyon dolara yükseldi (yaklaşık 500 bin baş canlı hayvan ve 50 bin ton kırmızı et).

• Geçen yılın ilk yedi ayındaki yaklaşık 1,8 milyar dolarlık dış ticaret fazlası bu dönemde ortadan kalktı.

Sarıbal, “İthalatla piyasayı ve çiftçiyi terbiye etmeye çalıştılar, başaramadılar. Şimdi ithalat kendilerini teslim aldı. İktidar çiftçiye üretim planı değil, ithalatçıya pazar hazırlıyor” sözleriyle duruma tepki gösterdi.

Çiftçinin Borcu Kartopu Gibi Büyüyor

AKP iktidarları döneminde tarım alanlarının yaklaşık 2,5 milyon hektar azaldığını belirten Sarıbal, çiftçinin bankalara olan nakdi kredi borcunun Haziran 2025’te 1 trilyon 46 milyar lirayken, Haziran 2026’da 1 trilyon 445 milyar liraya yükseldiğini ifade etti. Zamanında ödenemeyen tarımsal kredilerin 7,3 milyar liradan 25 milyar liraya çıktığını kaydeden Sarıbal, çiftçinin borcunu yeni borçla çevirdiğini vurguladı.

Konuşmasını tarımsal üretimin millî güvenlik ve bağımsızlık meselesi olduğunu belirterek tamamlayan Sarıbal, çiftçinin hak ettiği değeri bulacağı ve üretenin kazanacağı bir düzeni kuracaklarını ifade etti.