“Medeniyetlerin ve Göçlerin Kesişim Noktası: Kartepe’nin Tarihi ve Kültürel Mirası”

İzmit Körfezi ile Sapanca Gölü arasında uzanan, Samanlı Dağları'nın eteklerinde kurulan Kartepe; tarihi göçlerin, zengin kültürlerin, dev sanayinin ve kış turizminin Kocaeli’deki kalbi olmaya devam ediyor. 2008 yılında ilçe statüsü kazanan kent, 154 bin aşan nüfusuyla büyümeye devam ediyor.

ANTİK ÇAĞLARDAN GÖÇLERLE ŞEKİLLENEN TARİH

Kartepe’nin ana merkezini oluşturan Köseköy’ün resmi tarihi 1600’lü yıllara dayansa da bölgede yapılan kazılarda ortaya çıkan Roma ve Bizans dönemi mezarları, tarihin antik Bitinya dönemine kadar uzandığını gösteriyor. Avluburun bölgesindeki 1400 yıllık Ayanikola kilisesi kalıntıları ve Balaban çevresindeki Astakos dönemine ait bulgular, kentin binlerce yıldır stratejik bir yerleşim yeri olduğunu kanıtlıyor.

Bölge, özellikle 19. yüzyılın ikincisinde yaşanan büyük göç dalgalarıyla çok kültürlü bir yapıya kavuştu:

• Ketenciler (1878): Kafkas-Rus savaşları sonrası sürgün edilen Adigeler tarafından kuruldu. İpek böcekçiliği geleneğiyle köye ismi verildi.

• Uzuntarla (1879): Çerkez liderlerden Hacı Murat Hacemko tarafından "Hacemko Hable" adıyla kuruldu.

• Avluburun: 93 Harbi (1877-1878) sonrası Bulgaristan’ın Razgrat ve Tırnova (Deliorman) şehirlerinden gelen göçmenlerce yurt edinildi.

• Balaban: Artvin ve Batum’dan gelen Karakadılar ve Dizdaroğulları aileleri tarafından kuruldu.

• 1925 Mübadelesi: Türkiye-Yunanistan nüfus mübadelesiyle yerleşen vatandaşlar ve ardından gelen Karadeniz göçleri ilçenin kültürel mozaiğini tamamladı.

2008’DE GELEN İLÇE STATÜSÜ VE HIZLI NÜFUS ARTIŞI

22 Mart 2008 tarihinde yürürlüğe giren 5747 sayılı kanunla Uzunçiftlik, Uzuntarla, Eşme, Acısu, Maşukiye, Büyükderbent, Arslanbey, Sarımeşe ve Suadiye belediyeleri Köseköy merkezli olarak birleştirildi ve "Kartepe" ilçesi kuruldu.

1955 nüfus sayımında sadece 400 kişinin yaşadığı Köseköy, sanayileşmenin etkisiyle hızla büyüdü. İlçe kurulduğunda 87 bin olan nüfus, 2025 verilerine göre 154 bin377 seviyesine ulaştı.

LOJİSTİK VE SANAYİNİN DEV MERKEZİ

269 kilometrekarelik bir alana sahip olan Kartepe, Asya ve Avrupa'yı birbirine bağlayan devlet demiryolları, D-100 Karayolu ve TEM Otobanı üzerinde bulunuyor. İlçede yer alan Köseköy Tren İstasyonu, Haydarpaşa’dan sonra Türkiye’nin yükleme ve boşaltma kapasitesi en yüksek ikinci istasyonu konumunda.

Pak-Holding, Pirelli, Deva Holding, Çelikkord, Nuh Beton, Citroen gibi Türkiye'nin öncü sanayi kuruluşları ilçede üretim yaparken, 272 dükkanlı Köseköy Küçük Sanayi Sitesi de yerel ekonomiye can veriyor.

MARMARA'NIN TURİZM VE SPOR BAŞKENTİ

Kartepe sadece sanayisiyle değil, doğal güzellikleriyle de kentin turizm yüzü:

• Sapanca Gölü Kıyısı (Eşme ve Maşukiye): Sayfiye alanları, alabalık tesisleri ve doğa yürüyüşü parkurlarıyla bölgenin en çok ziyaret edilen destinasyonları arasında.

• Kartepe Kayak Merkezi: Kocaeli ve çevre illerin tek kış turizmi merkezi olarak her yıl binlerce yerli ve yabancı turisti ağırlıyor.

• Eğitim ve Spor: İki Meslek Yüksekokulu, Nazım Demirci Halk Kütüphanesi, FIFA standartlarındaki Derbent Spor Tesisleri ve engelli çocuklara hizmet veren 48 yataklı Rehabilitasyon Merkezi ilçenin sosyal altyapısını güçlendiriyor.